رسیدگی به تراکنش های بانکی از موضوعات و مباحث بسیار مهم در اقتصاد ایران می باشد. مالیات هایی که بر تراکنش های بانکی اعمال می شوند بر اساس نوع تراکنش شامل واریز، برداشت، پرداخت های اینترنتی، انتقال وجه و … می باشد. در این مطلب قصد داریم به قانون رسیدگی به تراکنش های بانکی بپردازیم و آن را از جوانب مختلف مورد ارزیابی قرار دهیم.

مالیات بر تراکنش های بانکی چیست؟
قبل از آنکه به موضوع رسیدگی به تراکنش های بانکی بپردازیم باید بگوییم که منظور از مالیات بر تراکنش های بانکی چیست؟ هر کدام از کشورها قوانین خاصی در این زمینه دارند. به طور مثال در برخی از کشورها برای اعمال این مالیات، مبلغ مشخص یا درصدی از تراکنش را معیار قرار می دهند. هنگامی که از مالیات بر تراکنش های بانکی صحبت می کنیم به دو نوع عمده از آن ها یعنی تراکنش های نقدی یا الکترونیکی اشاره داریم. همان طور که از نام آن ها پیداست منظور از تراکنش های نقدی یعنی واریز و برداشت نقدی از حساب های بانکی و منظور از تراکنش های الکترونیکی یعنی پرداخت های اینترنتی، انتقال وجه و خریدهای آنلاین!
انواع مالیات بر تراکنش های بانکی
- مالیات بر تراکنش های مالی: منظور از تراکنش های مالی تعداد و مقدار پرداخت های اینترنتی، خرید و فروش سهام، انتقال وجه و سایر ابزارهای مالی می باشد. فرقی نمی کند که انجام این کارها به انواع هزینه ها در حسابداری مرتبط است یا توسط یک شخص حقیقی انجام شده است. بلکه این روش از رسیدگی به تراکنش های بانکی و اعمال مالیات بر آن ها، به منظور جلوگیری از پولشویی، کنترل جریان های مالی و حفظ شفافیت در اقتصاد می باشد.
- مالیات بر ارزش افزوده و تراکنشهای بانکی: در اغلب کشورها برای انجام معاملات بانکی نیز مالیات بر ارزش افزوده دریافت می شود و این موضوع یک دغدغه جدی برای افراد است که چطور ثابت کنند گردش بانکی آن ها در راستای روابط تجاری بوده یا خیر.
نحوه محاسبه مالیات بر تراکنش های بانکی
همان طور که اشاره شد در موضوع رسیدگی به تراکنش های بانکی ، یک دغدغه جدی برای افراد وجود دارد و آن هم این است که چگونه ثابت کنند گردش مالی آن ها در راستای روابط تجاری نبوده است. اگر افراد اسناد و مدارک مدونی در اختیار نداشته باشند و نتوانند این امر را به سازمان امور مالیاتی ثابت کنند، مالیات بر درآمد بر مبنای مجموع گردش بستانکاری حساب های بانکی محاسبه و اعمال خواهد شد. به منظور آگاهی بیشتر از دستورالعمل های مربوطه، شما را به مطالعه توضیحات ذیل دعوت می کنیم.
سازمان امور مالیاتی کشور، دستورالعملی را صادر کرد که تمام واریزی ها و گردش صورتحساب های بانکی مودیان دلیلی بر درآمد آن ها نیست. تراکنش های بانکی آن ها باید آنالیز شود و در صورتی که میزان آن ها نامشخص، مشکوک یا بیشتر از حد نصاب باشد از آن ها دعوت می شود تا برگ تشخیصی را ارائه دهند و رفع ابهام کنند. نکته مهمی که در خصوص رسیدگی به تراکنش های بانکی وجود دارد این است که سازمان امور مالیاتی یک لوح فشرده حاوی تراکنش های نامشخص را به مودیان تحویل می دهند و آن ها به مدت 1 ماه فرصت دارند مواردی که مشمول مالیات نیستند را مشخص کنند. همچنین باید برای تراکنش های بانکی مشکوک، مستندات لازم را ارائه کرده و درخواست رسیدگی مجدد را داشته باشند.
مالیات تراکنش بانکی اشخاص دارای پرونده در نظام مالیاتی
تراکنش های بانکی افراد حقیقی یا حقوقی که دارای یک پرونده در نظام مالیاتی می باشند حداکثر ظرف مدت 5 روز کاری بعد از اخذ اطلاعات تراکنش های بانکی، در اختیار گروه ویژه رسیدگی به تراکنش های بانکی قرار می گیرد .
اشخاص حقیقی با بیش از یک پرونده مالیاتی
اگر تراکنش های بانکی به شخص حقیقی متعلق باشد که بیش از یک پرونده در نظام مالیاتی دارد حداکثر ظرف 2 هفته بعد از اخذ اطلاعات تراکنش ها، از صاحب یا صاحبین حساب دعوت می شود که توضیحات کتبی در ارتباط با تراکنش های بانکی و ارتباط آن ها با هر کدام از پرونده های مالیاتی خود را در اختیار گروه ویژه رسیدگی به تراکنش های بانکی قرار دهد. این امر به منظور انجام تحقیقات می باشد. همچنین فرم شماره 1 پیوست باید به امضای طرفین برسد.

افراد حقیقی و حقوقی فاقد پرونده مالیاتی
اگر تراکنش های بانکی به افراد حقیقی یا حقوقی متعلق باشد که فاقد پرونده در نظام مالیاتی می باشند حداکثر 2 هفته بعد از اخذ اطلاعات تراکنش ها، اقدام به دعوت صاحب یا صاحبین حساب می شود تا موضوع فعالیت ایشان تعیین و اقدام به تکمیل فرم شماره 2 پیوست کنند تا برای آن ها پرونده تشکیل شود. سپس اطلاعات مربوط به تراکنش های بانکی در اختیار گروه ویژه رسیدگی به این کار قرار خواهد گرفت.
اگر فردی ادعا کند که تراکنش ها به شخص دیگری مربوط است!
اگر شخص حقیقی ادعا کند که تراکنش های بانکی به فرد دیگری مربوط می باشد و طرف مقابل نیز این موضوع را با مستندات و مدارک را ارائه دهد در راستای مقررات قانونی با شخص جدید رفتار خواهد شد.
تراکنش های بانکی قبل از سال 1395
مهلت رسیدگی به تراکنش بانکی قبل از سال 1395، 5 سال بعد از آن است. به طور مثال اگر یک فرد در خرداد سال 1395 یک تراکنش بانکی مشکوک داشته باشد مهلت رسیدگی به آن در خرداد ماه سال 1400 می باشد. اما بر اساس ابلاغیه ای که در تاریخ 31/06/1400 منتشر شد سازمان امور مالیاتی موظف است تراکنش بانکی سال 1395 تا پایان 1397 را تا بهمن ماه سال 1400 رسیدگی کند. نکته مهمی که وجود دارد این است که اگر گردش بستانکاری کمتر از 5 میلیارد تومان باشد و هنوز به آن رسیدگی نشده باشد، مشمول رسیدگی مالیاتی و حسابرسی نخواهد شد.
تراکنش های بانکی بالای 500 میلیون تومان در سال
بر اساس دستورالعمل های منتشر شده تمام بانک ها موظف هستند گردش بدهکاری و بستانکاری بیشتر از 500 میلیون تومان در سال را نظارت و پیگیری کنند. اگر اشخاص اسناد و مدارک مبتنی را فعالیت اقتصادی یا خرید و فروش را به بانک ارائه نکنند، بانک ها این اجازه را دارند که گزارش آن ها را به اداره مبارزه با پولشویی و بانک مرکزی ارائه کنند.

سقف مالیات تراکنش بانکی
اکنون که با مبحث رسیدگی به تراکنش های بانکی آشنا شدیم نوبت به این می رسد که اشاره ای به سقف مالیات تراکنش های بانکی برای اشخاص مختلف داشته باشیم:
- افراد فاقد شغل تا 500 میلیون تومان در سال
- افراد فاقد شغل و فاقد پرونده مالیاتی فعال تا 500 میلیون تومان در سال
- افراد مستمری بگیر از نهادهای حمایتی مانند کمیته امداد تا 1 میلیارد تومان
- افراد بازنشسته که حقوق بگیر هستند و یا حقوق از کار افتادگی دریافت می کنند تا مبلغ 2 میلیارد تومان در سال
- مواردی که بر اساس دستور العمل اداره مبارزه با پولشویی معاف هستند.
- واریز شدن سود سپرده های مدرت دار
- واریز و برداشت های اشتباه از سوی موسسه یا بانک
- انتقال میان حساب های شخصی به شکل پایا، ساتنا و نقل و انتقال درون بانکی
در خصوص رسیدگی به تراکنش های بانکی باید توجه داشته باشید که حساب های بانکی بلند مدت شامل محدودیت تراکنش بالای 500 میلیون تومان نمی شوند. و در ازای آن نیز بانک ها اجازه ندارند برای این حساب ها، کارت صادر کنند.
دستورالعمل جدید برای تراکنش های بالای 500 میلیون تومان
بر مبنای دستورالعمل جدید اداره مبارزه با پولشویی، افراد برای ادامه عملیات و تراکنش های بالای 500 میلیون تومان موظف هستند تا 1 ماه بعد از درخواست بانک، مدارک و مستندات لازم را در خصوص احراز منبع درآمد و توضیحات لازم ارائه دهد.
بدون دیدگاه